Llais Y Derwent: papur bro i ddysgwyr a Chymry alltud canolbarth Lloegr

Mae'r rhifyn Gaeaf Llais y Derwent bellach wedi cael ei gyhoeddi. Cafodd y papur ei gyhoeddi am y tro cyntaf yn 2005, ac ers hynny mae nifer go da o rifau wedi ymddangos. I ddechrau dim ond 4 tudalen oedd gan y 'Llais', erbyn hyn mae 'r papur wedi tyfu i 6 o dudalen. Mae'r bobl sy'n ysgrifennu i'r 'Llais' yn byw ar draws canolbarth Lloegr o Norfolk i Sir Henffordd, ac yn cynnwys pobl sy'n byw yn Nottingham, Derby a nifer o'r trefi a phentrefi. Os oes gynnoch chi rywbeth i'w dweud neu rywbeth i hysbysebu gadewch i ni wybod! Mae nifer o'r hen gopïau ar gael ar y we fel ffeiliau 'pdf' ar wefan Cylch Dysgwyr Cymraeg Derby, gwelir www.derbywelshlearnerscircle.blogspot.com

Gwirfoddolwyr Canolbarth Lloegr dros yr iaith Gymraeg



Dros gyfnod eitha’ hir mae grwpiau dysgwyr canolbarth Lloegr wedi derbyn dipyn o sylw mewn cylchgronau ac ar radio/teledu yng Nghymru. Mae'na nifer o wirfoddolwyr selog tu ôl i'r gwaith sy'n cael ei wneud.
Mae dau ddosbarth Cymraeg wythnosol sy'n cael ei drefnu yn Belper yn ganlyniad i waith caled gan Glen Mulliner. Bore Sul y penwythnos yma roedd Glen yn rhedeg stondin y dosbarth Cymraeg mewn diwrnod agored yng nghanolfan Strutt Belper.

Unwaith y mis mae'r Bore Coffi Popeth yn Gymraeg yn cael ei gynnal yn Nottingham. Mae'r bore coffi yn llwyddiannus iawn efo 10-15 o bobl yn dod fel arfer, ond y gŵr sy tu ôl i ffyniant y digwyddiad misol yw Viv Harris, oherwydd Viv Harris, gynt o Ynys y Bwl, sy'n trefnu rota misol y boreau coffi.
Mae'r grŵp ymarfer wythnosol sy'n cael ei rhedeg yn Derby gan DWLC yn gyfrifoldeb Allan Child, sy'n gofalu bod y canolfan ar agor, bod te/coffi a bisgedi ar gael, a hefyd, pan fo angen bod cyflenwad newydd o lyfrau Cymraeg ar gael i'r grŵp cael darllen.
Unwaith y mis yn Nhafarn the Assembly Rooms, Solihul mae'na nifer o ddysgwyr SSIW yn ymgynnull o dan arweiniad Cymro alltud o Gaerdydd, sef Aled James.

Steve Clement yw'r enw'r gŵr bonheddig sy'n arwain dosbarth Cymraeg yr U3A yn Sheffield, ac Eileen Walker sy tu ôl i Glwb Clebran Bradford. Hir oes i ymdrechion y bobl weithgar yma. Diolch iddynt.

Ysgol Undydd Cymraeg Derby 2013

Cynhaliwyd Ysgol Cymraeg Undydd Derby ar ddydd Sadwrn 19 o Hydref yn Nhŷ Cwrdd y Crynwyr yng nghanol dinas Derby. Daeth 35 o bobl at ei gilydd mewn tri dosbarth i ddysgu, siarad a mwynhau iaith a diwylliant Cymru. Cafodd dosbarth y dysgwyr profiadol a Chymry alltud amrywiol cyflwyniadau

PowerPoint i'w diddani, yn dechrau efo darlith am hen draddodiadau Cymreig megis Y Fari Llwyd gan Aled James o Goventry (gynt o Gaerdydd) ac wedyn cyflwyniad tu hwnt o ddiddorol gan Dr Katie Hemer o Brifysgol Sheffield (gynt o Hen Golwyn). Roedd Dr Hemer yn siarad am ei gwaith fel archeolegydd biomolecwlar. Hoffwn ddiolch hefyd i Martin Coleman am gyflwyniad am waith adran hawliau tramwyfa llwybrau cyhoeddus Cyngor Sir Swydd Derby. Roedd cyflwyniad fi yn son am deithiau Gymdeithas Edward Llwyd. Eileen Walker o

Bradford oedd tiwtor ar gyfer y grŵp canolradd. Cawson nhw amrwymau o gemau ac ymarferion iaith tra oedd Elin Merriman yn gofalu am anghenion dysgu grŵp o ddechreuwyr pur. Diolch yn fawr i'r athrawon, siaradwyr a gwirfoddolwyr a hefyd i 'Criw'r Gegin' a wnaeth gwaith caled yn darparu diodydd a chinio blasus ar gyfer y diwrnod. Mi fydd rhaglen Cylch Dysgwyr Cymraeg Derby 2013 yn parhau trwy weddill y flwyddyn efo'r cyfarfod wythnosol am 9.30 ar fore Dydd Mawrth a'r gweithdy Dydd Sadwrn misol yn Nhŷ Cwrdd y Crynwyr ar Stryd Sant Helen, Derby. Mae'na groeso i bawb boed dysgwyr neu Gymry alltud ac ymwelwyr o'r hen wlad. Mae manylion ein grŵp ar gael ar wefan www.derbywelshlearberscircle.blogspot.com

Taith Cerdded a Chymru ar y gorwel

Mi ges i ddiwrnod i'r brenin heddiw pan es i ar daith cerdded o amgylch bryn lleol (Shuttingsloe) yn ardal y Peak efo fy nghyfaill Martin, y dysgwr rhugl o Clay Cross. Wnaethon ni ddechrau o ardal o'r enw Wildboarclough cyn cyrraedd gwaelod y bryn a cherdded i fyny'r allt serth i gyrraedd y copa. Roedd hi'n fore bendigedig ac yr oedd nifer o bobl eraill wedi cyrraedd pen y bryn o'n blaen ni. Er gwaethaf yr holl law sy wedi disgyn yr wythnos yma, roedd yr awyr yn las ac roedd dipyn o awel ffres. Ar ôl cyrraedd y copa roedd 'na wobr hael, sef golygfeydd trawiadol iawn o amgylch y bryn. Yn lleol yr oedden ni'n gallu gweld rhostiroedd Swydd Stafford a Swydd Caer, ond i'r gorllewin roedd hi'n bosib gweld y Wrekin, y Long Mynd, Caer Caradog, bryniau dyffryn Clwyd gan gynnwys Moel Famau. Ond beth oedd hyd yn oed yn well, tu draw i fryniau dyffryn Clwyd roedd hi'n bosib gweld, yn niwlog ar y gorwel, mynyddoedd Yr Eryri, sef y Carneddau. Yn ôl y map arolwg Ordnans, mae hi'n bellter o 70-80 milltir. Dyma dro cyntaf yn fy myw fy mod i weld cyn bell. Fallai bod yr amser wedi dod am ymweliad i ardal Wildboarclough gan aelodau Cymdeithas Edward Llwyd? Mi fydd Martin neu finnau digon hapus i ddangos y gornel fach brydferth o ardal y Peak i'r aelodau.

Gwrthod ildio ers Pont Trefechan

Yr ydyn ni newydd ddychwelyd ar ôl treulio’r penwythnos yn Aberystwyth. Yr oeddwn i yno er mwyn mynychu cyfarfod pwyllgor, ond ar wahân i'r ddyletswydd hon mi ges i ddigon o amser i wneud pethau fel pori trwy’r siopau llyfrau a cherdded y traethau ac ymweld â safleoedd y dre megis Constitution Hill a safle

protest cyntaf hanesyddol Cymdeithas yr iaith sef Pont Trefechan. Fel arfer yr oedden ni'n aros yn Yr Hafod, sef sefydliad Gwely a Brecwast sy wedi'i leoli ar South Marine Terrace, dim yn bell o'r harbor. Hoffwn ddiolch i John Evans am ei groeso cynnes arferol, ac yn enwedig am y brecwast enfawr blasus! Mae hi wastad yn braf cael aros yn yr Hafod ac ymlacio wrth edrych dros draeth y de at y môr. Roedd y dref yn brysur iawn efo wythnos y Glas ac roedd sawl parti swnllyd ar y traeth trwy'r nos, ond doedd neb yn camfihafio go iawn. Ar y cyfan cawson ni

amser gwych, a thywydd braf. Ar y noson gyntaf cawson ni bryd o fwyd derbyniol yn Nhŷ Bwyta cadwyn sy wedi lleoli yn yr Hen Orsaf Trên. Roedd fy annwyl gymar yn hapus trwy fore dydd Sadwrn yn siopau am ddillad, felly fel chwedl y Sais cafodd pawb amser da. Ar y Sul yr oedd y daith adref trwy fynyddoedd canolbarth Cymru yn hudolus efo golygfeydd trawiadol o Gadair Idris wrth i ni stopio am seibiant yn Nolgellau, ac wrth i ni deithio ar hyd Llyn Tegid roedd y dŵr cyn glased â'r môr.

Dydd Sul yn ardal y Peak

Cawson ni ddechrau hydrefol i'r diwrnod efo niwl ar draws dyffryn Derwent, ond roedd hi'n ddiwrnod braf er gwaetha hynny. Yn hwyr yn y bore aethon ni draw i Wildboarclough ger Buxton i ddringo bryn o'r enw

'Shuttingsloe' roedd golygfa fendigedig o'r copa, sef bryniau Swydd Amwythig i'r de (Y Wrekin, Long Mynd a Chaer Caradog) a hefyd i'r gorllewin bryniau dyffryn Clwyd gan gynnwys Moel Famau ar y gorwel.

Bore Coffi Southwell 6ed o Fedi

Mi wnes i deithio draw i Southwell unwaith eto heddiw. Tro diweddaf oedd flwyddyn yn ôl, ond y tro'ma roedd y tywydd yn dra gwahanol. Y llynedd roedd hi'n boeth ac yn heulog, ond cwmwl a glaw cawson ni heddiw. Ond er bod y tywydd yn hydrefol roedd y croeso a gafodd gan Margo Dafis yn wresog a hael. Y tro'ma roedd 16 ohonom gan gynnwys John o Kings Lynn a Martin o Glay Cross. Cawson yr ymgom arferol a hefyd y 'pregeth' bach gan Viv ar ddiwedd y sesiwn. Ar ôl digon o goffi, cacenni a sgwrs aeth Martin, John a finnau am wibdaith o amgylch Southwell Minster cyn cael cinio blasus yng nghaffi'r Minster.